MPTC & ZPTC ఎన్నికలు – 2026

ANDHRA PRADESH MINISTERIAL EMPLOYEES

MPTC & ZPTC ఎన్నికలు – 2026

శిక్షణా మెటీరియల్ ముఖ్యాంశాలు

MPDOలు • ROలు • AROలు • పోలింగ్ సిబ్బంది కోసం

www.apme.in

1. రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం అధికారాలు

• భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 243K మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ పంచాయతీరాజ్ చట్టం, 1994లోని సెక్షన్ 200 ప్రకారం రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం ఏర్పాటవుతుంది.
• గ్రామీణ స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల ఓటరు జాబితాల తయారీ, ఎన్నికల నిర్వహణపై పర్యవేక్షణ, దిశానిర్దేశం, నియంత్రణ బాధ్యతలు ఎన్నికల సంఘానికి ఉంటాయి.
• ఎన్నికల నిర్వహణకు అవసరమైన ప్రభుత్వ, గ్రామ పంచాయతీ, మండల పరిషత్, జిల్లా పరిషత్ సిబ్బందిని ఎన్నికల విధులకు వినియోగించవచ్చు.
• ఎన్నికల విధుల్లో ఉన్న అధికారులు ఎన్నికల సంఘం నియంత్రణ, పర్యవేక్షణ, క్రమశిక్షణకు లోబడి ఉంటారు.

2. ఎన్నికల పరిపాలనా వ్యవస్థ

• Election Authority: పంచాయతీరాజ్ కమిషనర్.
• District Election Authority (DEA): జిల్లా కలెక్టర్.
• Additional District Election Authorities: జాయింట్ కలెక్టర్, CEO–ZPP, DPO.
• Deputy District Election Authorities: RDO / సబ్ కలెక్టర్.
• Assistant District Election Authorities: తహసీల్దార్లు, MPDOలు.

3. Returning Officer (RO), Assistant Returning Officer (ARO) నియామకం

• ప్రతి జిల్లా పరిషత్‌లోని అన్ని ZPTC స్థానాలకు ఒక RO నియమించాలి.
• ZPTC ఎన్నికలకు జాయింట్ కలెక్టర్‌ను ప్రాధాన్యంగా ROగా నియమించవచ్చు; ప్రత్యామ్నాయంగా CEO–ZPPను నియమించవచ్చు.
• ప్రతి మండల పరిషత్‌లోని అన్ని MPTC స్థానాలకు ఒక RO నియమించాలి.
• MPTC ఎన్నికలకు అనుభవం ఉన్న, MPDO స్థాయి కంటే తక్కువ కాని అధికారిని ROగా నియమించవచ్చు.
• MPTC ఎన్నికల RO, అదే మండలంలోని ZPTC ఎన్నికకు AROగా వ్యవహరిస్తారు.
• ROలకు సహాయంగా AROలను నియమించవచ్చు.
• RO అనివార్య పరిస్థితిలో విధులు నిర్వహించలేనప్పుడు మినహా, నామినేషన్ల పరిశీలన (Scrutiny) విధులను ARO నిర్వహించరాదు.
• ZPTC నామినేషన్లు ZPP కార్యాలయంలో, MPTC నామినేషన్లు MPP కార్యాలయంలో మాత్రమే స్వీకరించాలి.
• ROలను జిల్లా కలెక్టర్ / DEA నియమిస్తారు.

4. ఓటరు జాబితాలు (Electoral Rolls)

• తాజా అసెంబ్లీ ఓటరు జాబితా ఆధారంగా గ్రామ పంచాయతీ ఓటరు జాబితాలను సిద్ధం చేయాలి.
• ఎన్నికల నోటిఫికేషన్ తేదీని ప్రాతిపదికగా తీసుకొని సంబంధిత MPP / ZPP పరిధిలోని తాజా ఓటరు జాబితాలను సిద్ధం చేయాలి.
• RO కార్యాలయ నోటీసు బోర్డుపై నవీకరించిన ఓటరు జాబితాలను ప్రదర్శించాలి.
• ఎన్నికల నిర్వహణకు సరిపడా ముద్రిత ఓటరు జాబితాల ప్రతులను సిద్ధంగా ఉంచాలి.

5. పోలింగ్ కేంద్రాల ఏర్పాటు

• పోలింగ్ కేంద్రాల సంఖ్యను నిర్ణయించడం, జాబితా తయారీ, ప్రచురణకు జిల్లా కలెక్టర్ / DEA బాధ్యత వహిస్తారు.
• MPDOలు ప్రతిపాదిత పోలింగ్ కేంద్రాల భవనాలను భౌతికంగా పరిశీలించాలి.
• సాధారణంగా ఒక్కో పోలింగ్ కేంద్రానికి సుమారు 1,000 మంది ఓటర్లు ఉండేలా చూడాలి.
• ప్రతి గ్రామ పంచాయతీలో కనీసం ఒక పోలింగ్ కేంద్రం ఉండాలి.
• ఓటర్లు 1,000 మందికి మించి ఉంటే, అవసరాన్ని బట్టి రెండు పోలింగ్ కేంద్రాలు ఏర్పాటు చేసి ఓటర్లను సమానంగా విభజించాలి.
• పెద్ద గ్రామ పంచాయతీల్లో ఒకటి కంటే ఎక్కువ Territorial Constituencies ఉంటే, ఆయా నియోజకవర్గాల వారీగా పోలింగ్ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేయాలి.
• సాధ్యమైనంతవరకు గత ఎన్నికల్లో ఉపయోగించిన పోలింగ్ కేంద్రాలనే కొనసాగించాలి.
• సాధారణంగా ఓటరు తన ఓటు వేయడానికి రెండు కిలోమీటర్లకు మించి ప్రయాణించాల్సిన పరిస్థితి రాకుండా చూడాలి.
• ప్రభుత్వ పాఠశాలలు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు, గ్రామ పంచాయతీ కార్యాలయాలు, కమ్యూనిటీ హాళ్లకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి.
• పోలీస్ స్టేషన్లు, ఆసుపత్రులు, మతపరమైన ప్రాముఖ్యత ఉన్న ప్రదేశాల్లో పోలింగ్ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేయరాదు.
• ప్రైవేటు భవనాన్ని ఉపయోగించాల్సి వస్తే, యజమాని నుంచి లిఖితపూర్వక సమ్మతి తీసుకోవాలి.
• బలహీన వర్గాలు నివసించే ప్రాంతాల్లో వారు స్వేచ్ఛగా ఓటు వేసేలా సాధ్యమైనంతవరకు అదే ప్రాంతంలో పోలింగ్ కేంద్రాలు ఏర్పాటు చేయాలి.
• పోలింగ్ కేంద్రం పరిధి, ఓటరు జాబితా సీరియల్ నంబర్ల వివరాలు స్పష్టంగా పేర్కొనాలి.

6. రిజర్వేషన్లు

• గ్రామీణ స్థానిక సంస్థల సీట్లు, పదవులకు రిజర్వేషన్లు ఖరారు చేసే అధికారం రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి ఉంటుంది.
• పంచాయతీరాజ్ కమిషనర్ / పంచాయతీరాజ్ శాఖ ద్వారా రిజర్వేషన్లను ఖరారు చేస్తారు.
• SC, ST రిజర్వేషన్ల శాతం సంబంధిత చట్టంలోని నిబంధనల ప్రకారం జనాభా నిష్పత్తి ఆధారంగా నిర్ణయించబడుతుంది.

7. ఎన్నికల నోటిఫికేషన్, ఎన్నికల నోటీసు

• రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం ఎన్నికల నోటిఫికేషన్‌లో ఎన్నికల వివిధ దశలకు సంబంధించిన తేదీలను ప్రకటిస్తుంది.
• చట్టపరమైన లేదా పరిపాలనా అడ్డంకులు ఉన్న MPTC స్థానాలకు ఎన్నికలు ప్రకటించరాదు; ఎన్నికలు నిర్వహించని స్థానాల జాబితాను ఎన్నికల సంఘానికి పంపాలి.
• RO, Form-IIలో తెలుగులో ఎన్నికల నోటీసును జారీ చేయాలి.
• ఎన్నికల నోటీసులో రిజర్వేషన్ వివరాలు, నామినేషన్ల స్వీకరణ తేదీలు, సమయం, పరిశీలన, ఉపసంహరణ, పోలింగ్ తేదీ వంటి వివరాలు ఉండాలి.
• ఎన్నికల నోటీసును ZPP మరియు అన్ని MPP కార్యాలయాల నోటీసు బోర్డులపై ప్రదర్శించాలి.
• నామినేషన్ ఫారాలు, అవసరమైన ఇతర ఫారాలు అభ్యర్థులకు ఉచితంగా అందించాలి.
• నామినేషన్ సమయంలో లోపాలు ఉంటే చెక్‌లిస్ట్ తయారు చేసి, అభ్యర్థికి ఒక ప్రతిని ఇవ్వాలి.

8. అభ్యర్థుల అర్హతలు

• MPTC / ZPTC అభ్యర్థికి కనీసం 21 సంవత్సరాల వయస్సు ఉండాలి.
• MPTC అభ్యర్థి సంబంధిత మండల పరిషత్ పరిధిలోని ఓటరు జాబితాలో పేరు కలిగి ఉండాలి.
• ZPTC అభ్యర్థి సంబంధిత జిల్లా పరిషత్ పరిధిలోని ఓటరు జాబితాలో పేరు కలిగి ఉండాలి.
• MPTC అభ్యర్థి ప్రతిపాదకుడు (Proposer) సంబంధిత MPTC నియోజకవర్గంలో నమోదైన ఓటరు అయి ఉండాలి.
• ZPTC అభ్యర్థి ప్రతిపాదకుడు సంబంధిత ZPTC నియోజకవర్గంలో నమోదైన ఓటరు అయి ఉండాలి.
• అభ్యర్థి అర్హతలు, అనర్హతలను నిర్ణయించే కీలక తేదీ నామినేషన్ దాఖలు చేసిన తేదీ కాదు; నామినేషన్ల పరిశీలన తేదీ అని శిక్షణా మెటీరియల్ పేర్కొంటోంది.

9. అభ్యర్థుల అనర్హతలు

• శిక్షణా మెటీరియల్ ప్రకారం, కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు, స్థానిక సంస్థల ఉద్యోగులు, PSU ఉద్యోగుల అర్హతను పరిశీలించాలి.
• అంగన్‌వాడీ కార్యకర్తలు.
• వాటర్ యూజర్స్ అసోసియేషన్ల పదవీధారులు.
• మార్కెటింగ్ కమిటీల చైర్మన్లు, సభ్యులు.
• స్వచ్ఛంద / మత సంస్థల చైర్మన్లు, ట్రస్ట్ బోర్డు సభ్యులు.
• సంబంధిత గ్రామ పంచాయతీ, MPP, ZPP లేదా ప్రభుత్వంతో అమలులో ఉన్న ఒప్పందం లేదా పని కలిగిన వ్యక్తులు.
• ఫెయిర్ ప్రైస్ షాప్ డీలర్లు.
• సంబంధిత స్థానిక సంస్థకు చెల్లించాల్సిన బకాయిలు ఉన్న వ్యక్తులు; చట్టంలో పేర్కొన్న విధంగా బకాయిలు చెల్లించినప్పుడు మినహాయింపు వర్తించవచ్చు.
• ఎన్నికల ఖర్చుల వివరాలను నిర్ణీత గడువులో సమర్పించని అభ్యర్థులకు అనర్హత విధించవచ్చు.
• చట్టంలో పేర్కొన్న నేరాలకు సంబంధించి శిక్ష పడిన వ్యక్తులు, ఇతర చట్టపరమైన అనర్హతలు ఉన్న వ్యక్తులు.
• సహకార సంఘాల పదవీధారులు కేవలం ఆ కారణంతో అనర్హులు కాదని మెటీరియల్‌లో పేర్కొనబడింది.

గమనిక: అనర్హతను నిర్ణయించే ముందు సంబంధిత చట్టంలోని సెక్షన్, ప్రభుత్వ ఉత్తర్వులు, ఎన్నికల సంఘం తాజా సూచనలను తప్పనిసరిగా పరిశీలించాలి.

10. నామినేషన్ల స్వీకరణ

• నామినేషన్ పత్రం Form-IVలో సమర్పించాలి.
• నామినేషన్లు ఉదయం 10:30 గంటల నుంచి సాయంత్రం 5:00 గంటల వరకు స్వీకరించాలి.
• సెలవు రోజుల్లో కూడా నోటీసులో పేర్కొన్న తేదీల ప్రకారం నామినేషన్లు స్వీకరించాలి.
• అభ్యర్థి లేదా అతని ప్రతిపాదకుడు స్వయంగా నామినేషన్ సమర్పించాలి.
• పోస్టు ద్వారా లేదా ఇతర వ్యక్తుల ద్వారా వచ్చిన నామినేషన్లను స్వీకరించరాదు.
• RO కార్యాలయం 100 మీటర్ల పరిధిలోకి నామినేషన్ సమయంలో ఒక వాహనాన్ని మాత్రమే అనుమతించాలి.
• అభ్యర్థి, ప్రతిపాదకుడు సహా గరిష్ఠంగా ముగ్గురు వ్యక్తులను RO కార్యాలయంలోకి అనుమతించాలి.
• రిజర్వుడు కేటగిరీ నుంచి పోటీ చేసే అభ్యర్థులు సంబంధిత కుల ధ్రువీకరణ పత్రం లేదా నిర్దేశిత ప్రకటన సమర్పించాలి.
• నేర చరిత్ర, ఆస్తులు, అప్పులు, విద్యార్హతల ప్రకటనను నిర్దేశిత ప్రొఫార్మాలో ఇద్దరు సాక్షుల ధ్రువీకరణతో సమర్పించాలి.
• ఏ కాలమ్ ఖాళీగా ఉంచరాదు; వర్తించని చోట “Nil” లేదా “Not Applicable” అని పేర్కొనాలి.
• ఎన్నికల ఖర్చుల లెక్కల నిర్వహణకు సంబంధించిన ప్రకటనను కూడా సమర్పించాలి.
• ప్రతి నామినేషన్‌కు సీరియల్ నంబర్, తేదీ, సమయం నమోదు చేసి అభ్యర్థి / ప్రతిపాదకుడికి రసీదు ఇవ్వాలి.

11. నామినేషన్ చెక్‌లిస్ట్, పరిశీలన

• RO నామినేషన్ పత్రాలు, అనుబంధ ధ్రువపత్రాలను ప్రాథమికంగా పరిశీలించాలి.
• లోపాలు ఉంటే చెక్‌లిస్ట్‌లో నమోదు చేసి అభ్యర్థికి ప్రతిని అందించాలి.
• అవసరమైన లోపాల సవరణలు, పత్రాల సమర్పణ చివరి తేదీ సాయంత్రం 5 గంటలలోపు పూర్తిచేయాలి.
• నామినేషన్ల పరిశీలన RO స్వయంగా నిర్వహించాలి.
• అభ్యర్థి, ప్రతిపాదకుడు, అభ్యర్థి అధికారం ఇచ్చిన మరో వ్యక్తి పరిశీలన సమయంలో హాజరుకావచ్చు.
• అభ్యంతరాలు వస్తే వాటిపై విచారణ చేసి కారణాలతో కూడిన నిర్ణయం నమోదు చేయాలి.
• నామినేషన్ తిరస్కరణకు గురైతే ఆ ఉత్తర్వు ప్రతిని అభ్యర్థికి వెంటనే అందించాలి.
• చిన్నపాటి రాత లేదా ముద్రణ లోపాల కారణంగా మాత్రమే నామినేషన్‌ను తిరస్కరించరాదు.
• నిర్దేశిత ప్రకటనను పూర్తిగా సమర్పించకపోవడం తీవ్రమైన లోపంగా పరిగణించబడుతుంది.

12. నామినేషన్ తిరస్కరణపై అప్పీల్

• MPTC నామినేషన్ తిరస్కరణపై సంబంధిత RDO / సబ్ కలెక్టర్ వద్ద అప్పీల్ చేయవచ్చు.
• ZPTC నామినేషన్ తిరస్కరణపై సంబంధిత జిల్లా కలెక్టర్ వద్ద అప్పీల్ చేయవచ్చు.
• నామినేషన్ల పరిశీలన జరిగిన తేదీకి మరుసటి రోజున అప్పీల్ దాఖలు చేయాలి.
• అంగీకరించిన నామినేషన్‌పై అప్పీల్‌కు అవకాశం లేదని మెటీరియల్ పేర్కొంటోంది.
• అంగీకరించిన నామినేషన్‌పై అభ్యంతరం ఉన్నవారు ఎన్నికల ఫలితాల ప్రకటన నుంచి 30 రోజుల్లో ఎన్నికల ట్రిబ్యునల్‌ను ఆశ్రయించవచ్చు.

13. అభ్యర్థిత్వ ఉపసంహరణ

• అభ్యర్థి Form-VII ద్వారా లిఖితపూర్వకంగా ఉపసంహరణ నోటీసు ఇవ్వాలి.
• నామినేషన్ల పరిశీలనకు నిర్ణయించిన తేదీ తరువాత మూడవ రోజున మధ్యాహ్నం 3:00 గంటలలోపు ఉపసంహరణ చేయాలి.
• అభ్యర్థి స్వయంగా ఇవ్వలేని పరిస్థితిలో, నిబంధనల ప్రకారం ప్రతిపాదకుడు లేదా లిఖితపూర్వకంగా అధికారం పొందిన ఎన్నికల ఏజెంట్ ఇవ్వవచ్చు.
• ఉపసంహరణ నోటీసు సమర్పించిన తర్వాత దాన్ని వెనక్కి తీసుకునే అవకాశం లేదు.
• ఉపసంహరణ గడువు ముగిసిన తర్వాత పోటీ నుంచి వైదొలగడానికి నిబంధనల్లో అవకాశం లేదని మెటీరియల్ పేర్కొంటోంది.

14. రాజకీయ పార్టీల Form-A, Form-B

• Form-Aను చివరి నామినేషన్ తేదీన సాయంత్రం 5 గంటలలోపు జిల్లా కలెక్టర్ / DEAకు సమర్పించాలి.
• Form-Bను అభ్యర్థిత్వ ఉపసంహరణ చివరి తేదీన మధ్యాహ్నం 3 గంటలలోపు ROకు సమర్పించాలి.
• రాజకీయ పార్టీ అభ్యర్థిని అధికారికంగా నిలబెట్టడానికి నిర్దేశిత ప్రకటన, పార్టీ సభ్యత్వం, నిర్ణీత గడువులో Form-A / Form-B సమర్పణ అవసరం.
• Form-A, Form-Bపై సంబంధిత పార్టీ అధీకృత వ్యక్తి సిరాతో సంతకం చేయాలి.
• ఫ్యాక్స్ ద్వారా పంపిన ఫారాలు లేదా రబ్బరు స్టాంపుతో చేసిన సంతకాలను స్వీకరించరాదు.
• ఒకే నియోజకవర్గానికి ఒకటి కంటే ఎక్కువ Form-Bలు వచ్చి, గత Form-Bను రద్దు చేసినట్లు స్పష్టంగా పేర్కొనకపోతే, ముందుగా అందిన Form-B ప్రకారం అభ్యర్థిని పరిగణించాలి.

15. పోటీలో ఉన్న అభ్యర్థుల జాబితా, గుర్తుల కేటాయింపు

• పోటీలో ఉన్న అభ్యర్థుల జాబితాను తెలుగులో Form-IXలో తయారు చేయాలి.
• అభ్యర్థులను నాలుగు విభాగాలుగా చూపాలి: గుర్తింపు పొందిన రాజకీయ పార్టీల అభ్యర్థులు; రిజర్వుడు గుర్తు ఉన్న నమోదిత రాజకీయ పార్టీల అభ్యర్థులు; రిజర్వుడు గుర్తు లేని నమోదిత రాజకీయ పార్టీల అభ్యర్థులు; స్వతంత్ర అభ్యర్థులు.
• సీరియల్ నంబర్లు అన్ని విభాగాలకు కలిపి వరుసగా ఇవ్వాలి.
• పేర్లను తెలుగు అక్షర క్రమంలో అమర్చాలి.
• గుర్తింపు పొందిన పార్టీల అభ్యర్థులకు సంబంధిత రిజర్వుడు గుర్తులను కేటాయించాలి.
• స్వతంత్ర అభ్యర్థులు, రిజర్వుడు గుర్తు లేని పార్టీ అభ్యర్థులు స్వేచ్ఛా గుర్తుల జాబితా నుంచి ప్రాధాన్యత క్రమంలో మూడు గుర్తులను ఎంచుకోవచ్చు.
• ఒకే గుర్తు కోసం పోటీ ఉన్నప్పుడు, నిబంధనల ప్రకారం లాటరీ ద్వారా కేటాయింపు చేయవచ్చు.

16. ఏకగ్రీవ ఎన్నికలు, పోస్టల్ బ్యాలెట్

• ఉపసంహరణ గడువు ముగిసిన తర్వాత ఒక్క చెల్లుబాటు అయ్యే అభ్యర్థి మాత్రమే ఉంటే, RO అతన్ని ఏకగ్రీవంగా ఎన్నికైనట్లు Form-Xలో ప్రకటించాలి.
• అర్హులైన పోస్టల్ బ్యాలెట్ ఓటర్లలో సర్వీస్ ఓటర్లు, వారి భార్యలు, ముందస్తు నిర్బంధంలో ఉన్న ఓటర్లు, పోస్టల్ బ్యాలెట్‌ను ఎంచుకున్న ఎన్నికల విధుల్లోని ఓటర్లు ఉంటారు.
• MPTC పోస్టల్ బ్యాలెట్ గులాబీ రంగులో, ZPTC పోస్టల్ బ్యాలెట్ తెలుపు రంగులో ఉంటుంది.
• పోస్టల్ బ్యాలెట్ కవర్లు ROకు చేరాల్సిన తేదీ, సమయాన్ని స్పష్టంగా పేర్కొనాలి.

17. క్రిటికల్, సెన్సిటివ్ పోలింగ్ కేంద్రాలు

• MPDO, తహసీల్దార్, స్టేషన్ హౌస్ ఆఫీసర్‌లతో కూడిన బృందం క్రిటికల్ పోలింగ్ కేంద్రాల జాబితాను ఖరారు చేస్తుంది.
• గత ఎన్నికల్లో రీపోలింగ్, ఎన్నికల అక్రమాలు, హింసాత్మక ఘటనలు, ఓటర్లపై బెదిరింపులు వంటి అంశాలను పరిశీలించాలి.
• సున్నితమైన / అత్యంత సున్నితమైన పోలింగ్ కేంద్రాల్లో ప్రత్యేక పోలీసు బలగాల నియామకం చేయాలి.
• డిజిటల్ కెమెరా / వీడియో కెమెరా ఏర్పాటు చేయాలి.
• మైక్రో అబ్జర్వర్ల నియామకం చేయాలి.
• వెబ్‌కాస్టింగ్ ఏర్పాటు చేయాలి.
• ఓటరు గుర్తింపు పత్రాల పరిశీలనపై పోలింగ్ అధికారులకు ప్రత్యేక సూచనలు ఇవ్వాలి.

18. ఎన్నికల ఏజెంట్ల నియామకం

• ప్రతి అభ్యర్థి ఒక Election Agentను Form-XIలో నియమించవచ్చు.
• ప్రతి పోలింగ్ కేంద్రానికి ఒక Polling Agent, ఒక Relief Agent చొప్పున గరిష్ఠంగా ఇద్దరిని నియమించవచ్చు.
• Polling Agent సంబంధిత MPTC / ZPTC పరిధిలోని పోలింగ్ కేంద్రాల్లో నమోదైన ఓటరు అయి ఉండాలి.
• Polling Agent Form-XIIను Presiding Officerకు అందించి, అవసరమైన ప్రకటనపై సంతకం చేయాలి.
• ఒక అభ్యర్థి తరఫున ఒకేసారి Polling Agent లేదా Relief Agentలో ఒకరు మాత్రమే పోలింగ్ కేంద్రంలో ఉండాలి.
• Counting Agent నియామకం Form-XIIIలో చేయాలి; వారి సంఖ్యను DEA నిర్దేశిస్తారు.

19. పోలింగ్‌కు ముందు ఏర్పాట్లు

• ప్రతి పోలింగ్ కేంద్రానికి అవసరమైన పోలింగ్ సిబ్బందిని DEA నియమిస్తారు.
• ప్రతి పోలింగ్ కేంద్రానికి ఒక Presiding Officer, ఓటర్ల సంఖ్యను బట్టి ఒకరు నుంచి ముగ్గురు Polling Officersను నియమించాలి.
• సిబ్బందికి శిక్షణ, రిహార్సల్స్ నిర్వహించాలి.
• సిబ్బందిని వారి స్వస్థల మండలంలో లేదా వారు పనిచేసే మండలంలో ఎన్నికల విధులకు నియమించరాదు.
• RO పోలింగ్ సిబ్బంది, ఎన్నికల సామగ్రితో పోలింగ్‌కు ఒక రోజు ముందు కేంద్రానికి చేరుకోవాలి.
• ప్రతి పోలింగ్ కేంద్రానికి సరిపడా బ్యాలెట్ బాక్సులు, పేపర్ సీల్స్, ఓటరు జాబితాల ప్రతులు, MPTC / ZPTC బ్యాలెట్ పత్రాలు అందించాలి.

20. పోలింగ్ కేంద్రంలో ఏర్పాట్లు, ఓటరు గుర్తింపు

• ఓటు రహస్యంగా వేయడానికి Voting Compartment ఏర్పాటు చేయాలి.
• ఓటర్లు సులభంగా వచ్చి వెళ్లేలా ఏర్పాట్లు చేయాలి; అనవసరంగా ఒకరినొకరు దాటుకునే పరిస్థితి రాకూడదు.
• పోలింగ్ ప్రాంతం, ఓటరు జాబితా వివరాలను ప్రదర్శించాలి.
• పోటీలో ఉన్న అభ్యర్థుల పేర్లు, సీరియల్ నంబర్లు, గుర్తుల జాబితాను MPTC / ZPTCకు విడివిడిగా ఉంచాలి.
• ఒక సమయంలో ఒక పోలింగ్ కేంద్రంలో ఒక బ్యాలెట్ బాక్స్ మాత్రమే వినియోగంలో ఉండాలి.
• ఓటరు EPIC కార్డు లేదా రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం ఆమోదించిన గుర్తింపు పత్రాల్లో ఏదో ఒకటి చూపించాలి.
• శిక్షణా మెటీరియల్ ప్రకారం నిర్ణీత పోలింగ్ సమయం ఉదయం 7:00 గంటల నుంచి సాయంత్రం 5:00 గంటల వరకు.

21. పోలింగ్ వాయిదా, పోలింగ్‌లో అవకతవకలు

• వరదలు, తుఫానులు వంటి ప్రకృతి వైపరీత్యాలు.
• బ్యాలెట్ బాక్సులు, బ్యాలెట్ పత్రాలు లేదా ఓటరు జాబితాలు అందకపోవడం, పోవడం, దెబ్బతినడం.
• పోలింగ్ కేంద్రంలో శాంతిభద్రతలకు భంగం కలగడం.
• పోలింగ్ సిబ్బంది చేరుకోలేని పరిస్థితులు లేదా ఇతర తగిన కారణాలు.
• పై పరిస్థితుల్లో Presiding Officer పోలింగ్‌ను వాయిదా వేసి ROకు నివేదించాలి. RO తదుపరి సూచనల కోసం రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘానికి నివేదించాలి.
• బ్యాలెట్ బాక్సులు అక్రమంగా తీసుకెళ్లడం, ధ్వంసం కావడం లేదా ఫలితాన్ని నిర్ధారించలేని తీవ్రమైన అక్రమాలు జరిగితే, చట్టం ప్రకారం పోలింగ్‌ను రద్దు చేసే అధికారం రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘానికి ఉంటుంది.
• బూత్ క్యాప్చరింగ్ వల్ల ఫలితం నిర్ధారించలేని పరిస్థితి ఏర్పడితే, రీపోలింగ్ లేదా ఎన్నికను రద్దు చేయడం వంటి చర్యలు తీసుకోవచ్చు.

22. పోలింగ్ అనంతరం బ్యాలెట్ బాక్సుల భద్రత

• పోలింగ్ సిబ్బంది నుంచి బ్యాలెట్ బాక్సులు, ఇతర ఎన్నికల సామగ్రిని నిర్ణీత కేంద్రంలో స్వీకరించాలి.
• బ్యాలెట్ బాక్సులను సురక్షితంగా భద్రపరచాలి.
• వేర్వేరు వార్డులకు సంబంధించిన బ్యాలెట్ బాక్సులు కలిసిపోకుండా విడివిడిగా ఉంచాలి.

23. ఓట్ల లెక్కింపు (Counting of Votes)

• ఓట్ల లెక్కింపు తేదీ, సమయాన్ని రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం ఎన్నికల నోటిఫికేషన్‌లో నిర్ణయిస్తుంది.
• లెక్కింపు ప్రారంభానికి ముందు ఎన్నికల రహస్యతకు సంబంధించిన చట్ట నిబంధనలను RO వివరించాలి.
• అభ్యర్థులు, ఎన్నికల ఏజెంట్లు, కౌంటింగ్ ఏజెంట్లు, అనుమతించిన సిబ్బంది మాత్రమే నిబంధనల ప్రకారం లెక్కింపు సమయంలో ఉండాలి.
• ఒక మండలంలోని అన్ని MPTCలు, ఆ మండలానికి సంబంధించిన ZPTC ఓట్ల లెక్కింపును ఒకే ప్రదేశంలో నిర్వహించాలి.
• పోస్టల్ బ్యాలెట్ పత్రాలను ముందుగా లెక్కించాలి.
• లెక్కింపు పూర్తయ్యే వరకు నిరంతరాయంగా కొనసాగించాలి.
• వార్డు, పోలింగ్ కేంద్రం, బ్యాలెట్ బాక్స్ సీరియల్ క్రమాన్ని పాటించాలి.
• ఒకేసారి ఒక బ్యాలెట్ బాక్స్ మాత్రమే తెరవాలి.
• బాక్స్ సీల్స్ సరిగా ఉన్నాయో కౌంటింగ్ ఏజెంట్ల సమక్షంలో పరిశీలించాలి.
• MPTC బ్యాలెట్ పత్రాలు గులాబీ రంగులో, ZPTC బ్యాలెట్ పత్రాలు తెలుపు రంగులో ఉంటాయి.
• చెల్లుబాటు అయ్యే బ్యాలెట్ పత్రాలను అభ్యర్థుల వారీగా విభజించి, ఒక్కో కట్టలో 25 చొప్పున అమర్చాలి.
• చెల్లని, సందేహాస్పద బ్యాలెట్ పత్రాలను విడిగా ఉంచి RO పరిశీలించాలి.
• ప్రతి అభ్యర్థికి వచ్చిన ఓట్లు, NOTA ఓట్లతో సహా Form-XXVIలో నమోదు చేయాలి.
• ఇద్దరు అభ్యర్థులకు సమానంగా అత్యధిక ఓట్లు వస్తే, లాటరీ ద్వారా విజేతను నిర్ణయించాలి.
• రీకౌంటింగ్ అభ్యర్థనను ఫలితాల షీట్‌పై RO సంతకం చేయకముందే లిఖితపూర్వకంగా ఇవ్వాలి.
• తుది ఫలితాన్ని Form-XXVIIలో ప్రకటించి, సంబంధిత అధికారులకు ప్రతులు పంపాలి.
• ఎన్నికల సామగ్రిని నిర్దేశిత కవర్లలో సీల్ చేసి రిసెప్షన్ కేంద్రంలో అప్పగించాలి.

24. ఎన్నికల ఖర్చుల లెక్కలు

• ప్రతి అభ్యర్థి తన ఎన్నికల ఖర్చుల కోసం ప్రత్యేకమైన, సరైన లెక్కలు నిర్వహించాలి.
• అభ్యర్థి నామినేషన్ నుంచి ఫలితాల ప్రకటన వరకు చేసిన ఎన్నికల ఖర్చులను లెక్కల్లో చూపాలి.
• పోటీలో ఉన్న అభ్యర్థులు నిర్ణీత ప్రొఫార్మాలో ఖర్చుల వివరాలను ప్రతి మూడు రోజులకు ఒకసారి RO లేదా అధీకృత అధికారికి పరిశీలన కోసం సమర్పించాలి.
• అభ్యర్థి ఖర్చు పరిమితి రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం నిర్దేశించిన మేరకు ఉంటుంది.
• ఖర్చుల లెక్కలను నిర్ణీత గడువులో సమర్పించకపోతే, మూడు సంవత్సరాలపాటు ఎన్నికల్లో పోటీ చేయకుండా అనర్హత విధించవచ్చని మెటీరియల్ పేర్కొంటోంది.

25. పరోక్ష ఎన్నికలు – MPP / ZPP పదవులు

• MPTC, ZPTC ప్రత్యక్ష ఎన్నికలు పూర్తయిన తర్వాత సంబంధిత MPP / ZPP పదవులకు పరోక్ష ఎన్నికలు నిర్వహిస్తారు.
• MPPలో అధ్యక్షుడు, ఉపాధ్యక్షుడు, ఒక కో-ఆప్టెడ్ సభ్యుడిని ఎన్నుకుంటారు.
• ZPPలో చైర్‌పర్సన్, వైస్ చైర్‌పర్సన్, ఇద్దరు కో-ఆప్టెడ్ సభ్యులను ఎన్నుకుంటారు.
• అధ్యక్షుడు, ఉపాధ్యక్షుడిని ప్రత్యక్షంగా ఎన్నికైన MPTC సభ్యులు తమలో నుంచి ఎన్నుకుంటారు.
• చైర్‌పర్సన్, వైస్ చైర్‌పర్సన్‌ను ప్రత్యక్షంగా ఎన్నికైన ZPTC సభ్యులు తమలో నుంచి ఎన్నుకుంటారు.
• ఈ పదవుల ఎన్నికల్లో సభ్యులు చేతులెత్తి ఓటు వేస్తారు.
• సంబంధిత రాజకీయ పార్టీ జారీ చేసిన విప్‌ను సభ్యులు తప్పనిసరిగా పాటించాలి.
• విప్‌కు వ్యతిరేకంగా ఓటు వేసిన సభ్యుడు చట్టప్రకారం పదవిని కోల్పోవచ్చు; అయితే ఆ ఓటు చెల్లుబాటు అవుతుందని మెటీరియల్ పేర్కొంటోంది.
• ఎంపీలు, ఎమ్మెల్యేలు, ఎమ్మెల్సీలకు ప్రత్యేక సమావేశం గురించి నోటీసు ఇవ్వాలి; వారికి ఈ ఎన్నికల్లో ఓటు హక్కు ఉండదు.

26. ప్రత్యేక సమావేశం, ప్రమాణ స్వీకారం మరియు అధికారుల చెక్‌లిస్ట్

• రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం నిర్ణయించిన తేదీ, సమయానికి MPP / ZPP ప్రత్యేక సమావేశం నిర్వహించాలి.
• నూతనంగా ఎన్నికైన MPTC / ZPTC సభ్యులతో ప్రమాణ స్వీకారం చేయించాలి.
• ప్రమాణ స్వీకారాన్ని సభ్యుల పేర్ల తెలుగు అక్షర క్రమంలో నిర్వహించవచ్చు.
• అనంతరం నిర్ణీత సమయంలో కో-ఆప్టెడ్ సభ్యుల ఎన్నిక నిర్వహించాలి.
• MPP / ZPP అధ్యక్షుడు, ఉపాధ్యక్షుడు, చైర్‌పర్సన్, వైస్ చైర్‌పర్సన్ ఎన్నికల కోసం సంబంధిత ప్రత్యేక సమావేశాలకు నోటీసులు జారీ చేయాలి.
• MPPలు, ZPPల సభ్యులు, అధ్యక్షుడు / ఉపాధ్యక్షుడు, చైర్‌పర్సన్ / వైస్ చైర్‌పర్సన్ పదవీకాలం ప్రారంభానికి సంబంధించిన మొదటి సమావేశాల తేదీలను రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం నోటిఫికేషన్ ద్వారా నిర్ణయిస్తుంది.

MPDO / RO / ARO అధికారులు ప్రత్యేకంగా గుర్తుంచుకోవాల్సిన అంశాలు

• పోలింగ్ కేంద్రాల భౌతిక తనిఖీ, డ్రాఫ్ట్ మరియు తుది జాబితాల ప్రచురణ.
• ఓటరు జాబితాలు, నామినేషన్ ఫారాలు, చెక్‌లిస్టులు, అవసరమైన రికార్డులు సిద్ధంగా ఉంచడం.
• నామినేషన్ల స్వీకరణ, పరిశీలన, అప్పీళ్లు, ఉపసంహరణ గడువులను ఖచ్చితంగా పాటించడం.
• క్రిటికల్ పోలింగ్ కేంద్రాలను గుర్తించి పోలీసు బందోబస్తు, వెబ్‌కాస్టింగ్ వంటి ఏర్పాట్లు చేయడం.
• పోలింగ్ సిబ్బంది శిక్షణ, ఎన్నికల సామగ్రి పంపిణీ, బ్యాలెట్ బాక్సుల భద్రతను నిర్ధారించడం.
• ఓట్ల లెక్కింపు, ఫలితాల ప్రకటన, ఎన్నికల ఖర్చుల పరిశీలన, రికార్డుల అప్పగింతలను నిబంధనల ప్రకారం నిర్వహించడం.

ముఖ్య గమనిక: పై అంశాలు అందించిన 2026 శిక్షణా మెటీరియల్ సారాంశం మాత్రమే. అమలులో రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం తాజా నోటిఫికేషన్‌లు, ఉత్తర్వులు, నిర్దేశించిన తేదీలు మరియు సంబంధిత చట్ట నిబంధనలకే ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి.

www.apme.in

ఆంధ్ర ప్రదేశ్ మినిస్ట్రీయల్ ఎంప్లాయిస్

Andhra Pradesh Ministerial Employees